Kurumsal yeterlilik
Faaliyet, mali yapı, Türk çalışan sayısı ve sektör kriterleri.
Proje ve işgücü / 11
Yabancının statüsüÇalışma izniİstihdam uyumu
Yabancı işçi çalışma izni ve istihdam uyumu.
Yabancının statüsü, görevi, başvuru yolu, işveren kriterleri, izin sonrası SGK–bordro yükümlülükleri ve SGK teşvik kapsamı aynı dosyada değerlendirilir.
Kısa cevap
Doğru izin yolu, statü ve görev eşleşmesiyle belirlenir.
Türkiye’de çalışacak yabancının kural olarak işe başlamadan önce çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti bulunmalıdır. Başvuru; yabancının Türkiye’deki yasal kalış durumu, yurt içi veya yurt dışı başvuru yolu, çalışacağı meslek ve işyeri, işverenin mali ve istihdam yeterliliği, ücret düzeyi ve varsa sektörel özel kriterler üzerinden değerlendirilir. İzin kararı sonrasında ise işe giriş, ücret, bordro, sosyal güvenlik ve Bakanlık bildirimleri ayrı bir uyum süreci oluşturur.
- Yabancının kimlik ve kalış statüsü
- Meslek, görev ve çalışma adresi
- Yurt içi veya yurt dışı başvuru
- İstihdam, mali yeterlilik ve ücret kriterleri
- Ön izin ve sektörel belgeler
- SGK, bordro ve süre takibi
İşveren, yabancı, görev ve izin birlikte değerlendirilir.
Bir alandaki değişiklik başvuru, bordro ve SGK süreçlerini doğrudan etkileyebilir.
Dosya ekseni
Yabancı çalışan istihdamı
Statü ve belge
Pasaport, yasal kalış, eğitim, deneyim ve koruma statüsü.
Meslek ve ücret
Görev tanımı, ön izin, mesleki yeterlilik ve ücret seviyesi.
Yer, süre ve işveren
İzin türü, çalışma adresi, geçerlilik süresi ve belge şerhleri.
Uyum görünümü
- Başvuruya uygun dosya
- Ek koşul veya belge ihtiyacı
- Alternatif izin ya da muafiyet yolu
Ön değerlendirme
Başvurudan önce istihdam modeli doğrulanır.
Statü, meslek, işveren ve sektöre göre uygulanacak kriterler ayrıştırılır.
İşgücü ihtiyacı ve görev
İstihdam gerekçesi, pozisyon, fiilen yapılacak iş, çalışma yeri ve sözleşme süresi kurum kayıtlarıyla açıklanabilir bir görev tanımına dönüştürülür.
Yabancının statüsü
Pasaport, ikamet, öğrenci, geçici veya uluslararası koruma, aile bağı ve önceki çalışma izinleri başvuru türü ve istisnalar bakımından incelenir.
Meslek sınırlamaları
Türk vatandaşlarına hasredilen işler ile diploma, denklik, ruhsat, validasyon veya ilgili kurumdan ön izin gerektiren meslekler baştan ayrıştırılır.
İstihdam kriteri
Türk vatandaşı çalışan sayısı, başvurulacak yabancı sayısı, işyeri veya Türkiye geneli istihdamın esas alındığı özel sektör hükümleri güncel kriterlerden kontrol edilir.
Mali yeterlilik ve ücret
İşverenin sermaye, satış veya ihracat verileri ile görev için beyan edilecek ücretin güncel değerlendirme eşiklerine uygunluğu incelenir.
İstisna ve özel kriterler
Yabancının kişisel durumu, şirket ortaklığı, yatırım, kamu projesi, teknoloji, turizm, eğitim, sağlık veya diğer sektörlere özgü hükümler ayrıca değerlendirilir.
Başvuru yolu
Yurt içi ve yurt dışı başvuru ayrıştırılır.
Başvuru kanalı, yabancının Türkiye’deki yasal durumuna göre belirlenir ve e-İzin üzerinden yürütülür.
Yurt içi başvuru
Başvuru tarihinde geçerli ikamet veya Bakanlıkça yurt içinden başvuruya izin verilen diğer statüler kontrol edilerek işveren tarafından elektronik başvuru hazırlanır.
Yurt dışı başvuru
Yabancı, vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliğine başvurur; alınan referans bilgisiyle işveren başvuruyu e-İzin’de tamamlar.
İşveren belgeleri
Ticaret sicili, mali tablolar, faaliyet ve sektör belgeleri, iş sözleşmesi, görev ve ücret bilgileri güncel belge listesine göre dosyalanır.
Yabancıya ait belgeler
Pasaport, biyometrik fotoğraf, diploma veya mesleki belgeler ile gerekiyorsa onaylı tercüme, denklik ve ön izin kayıtları hazırlanır.
Ek bilgi ve karar
Bakanlığın talep ettiği ek bilgi ve belgeler süre içinde sunulur; karar, sistem ve başvuruda bildirilen iletişim kanalları üzerinden takip edilir.
Ret ve itiraz
Ret gerekçesi kriter, statü, görev, belge veya usul yönünden incelenir; itiraz ve gerekiyorsa idari yargı seçeneği tebliğ tarihindeki süreler üzerinden planlanır.
İzin türleri
Her istihdam modeli aynı izinle yürütülmez.
İznin işverene, göreve, adrese ve süreye bağlılığı baştan kontrol edilir.
Süreli çalışma izni
Belirli bir işveren, iş, işyeri veya aynı işkolundaki işyerleri ve süre için düzenlenir. İlk başvuru ve uzatma süreleri güncel mevzuat üzerinden takip edilir.
Uzatma başvurusu
İzin bitişi, aynı işveren ve görev devamlılığı, ücret ve güncel kriterler kontrol edilerek yasal başvuru aralığı içinde yenileme dosyası hazırlanır.
İşveren değişikliği
Belirli işverene bağlı izin aynı belgeyle başka işverende çalışma hakkı vermez. Yeni işveren başvurusu, kural olarak ilk başvuru esaslarıyla değerlendirilir.
Süresiz ve bağımsız izin
Kanuni çalışma veya ikamet geçmişi, mesleki deneyim, yatırım ve ekonomik katkı gibi koşullar izin türüne göre ayrı değerlendirilir; şartları taşımak otomatik hak doğurmaz.
Çalışma izni muafiyeti
Muafiyet, izin gerekmemesi anlamına gelen genel bir serbestlik değildir. Faaliyet, kişi ve süre yönünden uygun kapsam belirlenir ve gerekiyorsa e-Muafiyet belgesi alınır.
Koruma statüleri
Geçici koruma, uluslararası koruma başvurusu, şartlı mülteci veya mülteci statüsündeki kişiler için başvuru, il ve çalışma hakkı kuralları kendi mevzuatına göre incelenir.
İzin sonrası uyum
İzin kararıyla işveren yükümlülükleri başlar.
İşveren, görev, adres ve süre bilgileri bordro ve SGK kayıtlarıyla uyumlu tutulur.
İşe başlama ve SGK
Yurt içi veya yurt dışı başvurunun niteliğine göre işe başlama ve sosyal güvenlik bildirimleri ilgili kanuni sürelerde tamamlanır.
Ücret ve bordro uyumu
Başvuruda beyan edilen görev ve ücret ile iş sözleşmesi, bordro, banka ödemesi, prime esas kazanç ve fiilî çalışma kayıtları karşılaştırılır.
Bakanlık bildirimleri
Çalışmanın başlaması, sona ermesi ve iznin iptalini gerektirebilecek değişiklikler güncel bildirim yükümlülükleri içinde takip edilir.
Sosyal güvenlik sözleşmeleri
Yabancının ülkesi, Türkiye’ye gönderilme biçimi ve geçici görev süresi bakımından ikili sosyal güvenlik sözleşmesi hükümleri varsa ayrıca değerlendirilir.
Adres ve görev değişikliği
Şube, il, işkolu, görev veya işveren değişikliğinin mevcut iznin kapsamına girip girmediği değişiklik yapılmadan önce kontrol edilir.
Süre ve kapanış takibi
İzin, pasaport ve sözleşme bitişleri; uzatma, işten ayrılış, iptal ve yeni başvuru tarihleriyle aynı takvimde izlenir.
Çalışma çıktısı
Başvuru dosyası ve izin takip planı.
Uygunluk notu
Yabancının statüsü, görevi, başvuru yolu, kriterler ve özel belge gereksinimleri.
Başvuru dosyası
İşveren ve yabancı belgeleri, sözleşme, görev, ücret ve elektronik başvuru düzeni.
İzin takip takvimi
Başvuru, ek belge, karar, giriş, işe başlama, bildirim ve uzatma tarihleri.
SGK ve bordro kontrolü
İşe giriş, ücret, SPEK, ödeme, çalışma adresi ve izin bilgilerinin dönemsel mutabakatı.
Sık sorulanlar
Yabancı çalışan istihdam etmeden önce.
Çalışma izni ikamet izni yerine geçer mi?
Süreli, süresiz ve bağımsız çalışma izinleri kural olarak ikamet izni yerine geçer. Geçici koruma, uluslararası koruma başvuru sahibi ve şartlı mültecilere düzenlenen çalışma izinlerinde aynı sonuç doğmaz; yabancının statüsü ayrıca kontrol edilmelidir.
Yurt içinden çalışma izni başvurusu yapılabilir mi?
Geçerli ve gerekli süreyi karşılayan ikamet izni bulunan yabancılar ile Bakanlığın yurt içi başvuruya izin verdiği diğer statüler için mümkün olabilir. İkamet türü, süresi ve başvuru günündeki geçerliliği doğrulanmalıdır.
Her yabancı çalışan için beş Türk vatandaşı şartı var mı?
Genel istihdam kriterinde bu esas bulunmakla birlikte işyerinin büyüklüğü, yabancının yasal kalış geçmişi, sektör, meslek, kamu projesi veya diğer özel durumlara göre kriter uygulanmayabilir ya da farklı hesaplanabilir. Güncel resmî kriterler somut başvuru için ayrıca incelenmelidir.
Çalışma izni olan yabancı başka işverende çalışabilir mi?
Belirli bir işverene bağlı süreli izin, aynı belgeyle başka bir işveren yanında çalışma hakkı vermez. İşveren değişikliği için yeni çalışma izni başvurusu gerekir ve başvuru kural olarak ilk başvuru esaslarıyla değerlendirilir.
Çalışma izni alınmadan yabancı işe başlayabilir mi?
Kanunda belirtilen istisna ve muafiyetler dışında yabancının işe başlamadan önce geçerli çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti bulunmalıdır. Başvurunun yapılmış olması tek başına çalışma hakkı oluşturmaz.
Çalışma izni sonrası SGK bildirimi gerekir mi?
Evet. Yabancı çalışan ve işveren, sosyal güvenlik yükümlülüklerini kanuni sürelerde yerine getirmelidir. Süre hesabı yurt içi veya yurt dışı başvuruya, izin başlangıcına ve belgenin tebliğ tarihine göre kontrol edilir.
Yabancı çalışan SGK teşviklerinden yararlanabilir mi?
Yabancı çalışanın 4/1-a kapsamında sigortalı bildirilmesi ve ilgili teşvikte aranan sigortalı ile işyeri şartlarının sağlanması hâlinde işveren SGK prim teşvik, destek ve indirimlerinden yararlanabilir. Çalışma izni, işe giriş, ücret ve SPEK, bildirimler ile teşvike özgü koşullar dönem bazında kontrol edilmelidir; her teşvik yabancı çalışan için otomatik uygulanmaz.
Çalışma izni reddedilirse itiraz edilebilir mi?
Evet. Ret kararı gerekçesiyle birlikte incelenir; itiraz, tebliğ tarihindeki kanuni süre içinde Bakanlığa yapılabilir. İtirazın reddi hâlinde idari yargı yolu ayrıca değerlendirilebilir.
Çalışma izni muafiyeti için başvuru gerekmez mi?
Muafiyet kapsamında olmak çoğu durumda belge ve süre yönetimini ortadan kaldırmaz. Faaliyet ve kişi bakımından uygun muafiyet türü belirlenmeli, gereken hâllerde e-Muafiyet sistemi üzerinden başvuru yapılmalıdır.
LexSolid çalışma izni onayı garantisi verir mi?
Hayır. LexSolid statü, kriter, belge, başvuru ve izin sonrası uyum dosyasını teknik ve idari yönden hazırlar. Çalışma izni veya muafiyet kararı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının değerlendirmesine bağlıdır.
Resmî bilgi çerçevesi: ÇSGB — Çalışma İzni Sıkça Sorulan Sorular, ÇSGB — Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri, ÇSGB — Çalışma İzni Türleri ve ÇSGB — Yabancı Çalışanların Sosyal Güvenliği. Kriterler, belge listeleri, ücret eşikleri ve sektörel hükümler değişebileceğinden başvuru tarihindeki resmî düzenlemeler ayrıca doğrulanır.
İstihdam ön incelemesi
Teklif alın Yabancı işçi çalışma izni sürecinizi birlikte değerlendirelim.
Statü, görev, ücret, çalışma adresi ve işveren kayıtları üzerinden uygun başvuru çerçevesi belirlenir.